Kako je staroegipatski sveštenik Nesmin stigao u Beograd

U stalnoj postavci Narodnog muzeja Srbije nalazi se mumija staroegipatskog sveštenika Nesmina, koji je živeo pre više od 2.300 godina. Iako danas nosi naziv „Beogradska mumija“, njeno putovanje do srpske prestonice počelo je 1888. godine u dalekom Luksoru.

Mumiju je na tamošnjem tržištu antikviteta kupio Hadži Pavle plemeniti Riđički, putnik, dobrotvor i zemljoposednik iz Mokrina. Nije je doneo kao ličnu uspomenu sa putovanja, već ju je poklonio tadašnjem Narodnom muzeju, navodeći da je namenjuje „srpskom narodu“.

Istraživanja su pokazala da se mumificirani čovek zvao Nesmin, što znači „onaj koji pripada bogu Minu“. Živeo je između 350. i 300. godine pre nove ere u Ahmimu, gradu udaljenom oko 200 kilometara nizvodno od Luksora. Bio je sveštenik u hramu boga Mina i brinuo je o odeći njegove statue.

Nesmin je bio visok oko 165 centimetara, a umro je u pedesetim godinama. Njegovo telo položeno je u kovčeg sa rukama prekrštenim na grudima, dok su nokti na rukama i nogama bili pozlaćeni. Tokom mumifikacije srce je ostavljeno u telu, jer su ga stari Egipćani smatrali središtem uma i ljudske ličnosti.

Među slojevima lanenih povoja pronađeni su brojni amuleti. Najdragoceniji nalaz predstavlja svitak papirusa sa delom „Knjige mrtvih“, smešten ispod leve mišice, u neposrednoj blizini srca. Papirus je sačuvan nerazmotan u prvobitnom položaju, što Beogradsku mumiju čini posebno značajnom za egiptologiju.

Mumija je 1992. godine predata Filozofskom fakultetu u Beogradu radi stručnog proučavanja. U Narodni muzej Srbije vraćena je 2019. godine i danas se čuva u posebno izrađenoj vitrini, u strogo kontrolisanim uslovima.

Više od dva milenijuma nakon smrti, sveštenik iz drevnog Egipta postao je deo kulturne istorije Srbije. Zahvaljujući daru jednog srpskog dobrotvora, posetioci Narodnog muzeja mogu da vide redak spomenik civilizacije sa obala Nila, na drugom spratu muzeja, u samom središtu Beograda.